Nắng và Kem Chống Nắng 101
Sau một hồi đắn đo suy nghĩ, mình đã quyết định dành bài blog làm đẹp đầu tiên này cho một sản phẩm cực kỳ quan trọng nhưng cũng rất hay bị bỏ qua: Kem chống nắng.
Mình biết có rất nhiều bạn nữ (trong đó có mình trước đây) không hề quan tâm đến việc bảo vệ da bằng kem chống nắng, trừ khi đi biển. Thực ra, ánh nắng mặt trời ở đâu cũng vậy cả, ngoài bãi biển hay trong thành phố. Nhưng do ngoài bãi biển chúng ta ăn mặc mỏng manh hơn, cộng với vận động dài hơi liên tục dưới ánh mặt trời nữa, nên nếu không có kem chống nắng thì sau khi về nhà là "ăn đủ" ngay. Nhưng với những ngày bình thường, chúng ta dường như chỉ dính có chút xíu nằng khi đi học, đi làm, còn đâu đều có mái nhà che nắng che mưa, có đi đâu thì cũng áo khoác khẩu trang găng tay găng chân đầy đủ thì đâu cần gì đến kem chống nắng nhỉ?
Không. Sai rồi.
Cho dù được che chắn kĩ lưỡng như thế nào, chúng ta vẫn có thể thành bữa tiệc buffet cho tia cực tím: UVA và UVB.
Mình không rõ là các bạn đã biết đầy đủ thông tin về tia cực tím hay chưa, nhưng bản thân mình thì không biết cho đến khi mình quyết định tìm hiểu kĩ càng về nó. Vậy nên trước tiên chúng ta điểm sơ lại những điều liên quan đến cái tia đáng ghét này ha.
Vậy, tia cực tím là cái mòe gì nhỉ?
Tia cực tím (từ bây giờ mình gọi là tia UV cho lẹ ha) là một trong các tia bức xạ từ Mặt Trời. Nó có bước sóng ngắn hơn ánh sáng nhìn thấy (là đỏ cam vàng lục lam chàm tím á, tia UV có bước sóng ngắn ngay sau tia tím "bình thường" nên gọi là tia cực tím), cho nên tia UV là "vô hình" đối với mắt chúng ta. Có ba loại tia UV, theo thứ tự từ bước sóng ngắn nhất đến dài nhất là: UVC, UVB, và UVA.
Tia UVC bị hấp thụ hầu hết bởi tầng ozone, vậy nên chỉ có UVA và UVB là chúng ta cần lo lắng mà thôi. Hai loại tia UV này góp phần gây lão hóa da, tổn thương mắt (ví dụ như đục thủy tinh thể), và ung thư da. Chúng cũng gây giảm hệ miễn dịch, khiến cơ thể khó chống chọi với những tổn thương gây ra.
Các loại tia UV
UVC - bước sóng ngắn nhất, thường không xuyên qua tầng ozone.
UVB - bước sóng dài hơn, có thể tiếp xúc với bề mặt da (tầng thượng bì), gây nóng, bỏng da, lão hóa da và đen da. Không thể xuyên qua kính thủy tinh.
UVA - bước sóng dài nhất, xuyên vào các tầng sâu của da, giải phóng các gốc tự do, gây đột biến DNA dẫn đến ung thư da. Có thể xuyên qua kính thủy tinh.
Vậy, trong các tia thì UVA nguy hiểm nhất, nhưng UVB mới là thứ gây mất thẩm mỹ nhất.
Kem chống nắng 101
Đầu tiên, mình sẽ nói về các chỉ số chống nắng của kem chống nắng. Như mình đã nói ở trên, chúng ta nên dùng kem chống nắng có chỉ số SPF 30 hoặc cao hơn. Vậy SPF nghĩa là gì?
Nhiều bạn lầm tưởng SPF là thời gian bảo vệ của kem chống nắng. Thậm chí nhiều trang web khác vẫn đăng các thông tin gây nhầm lẫn rằng 1 chỉ số SPF tương đương 20 phút ra nắng, SPF bao nhiêu thì cứ nhân lên với 20 phút. Tính ra với kem chống nắng SPF 30, chúng ta có thể ra nắng liên tục trong... 600 phút (10 tiếng). Thực ra không phải, vì nếu là vậy thì người ta khuyến cáo nên bôi lại kem chống nắng mỗi 2 tiếng để làm gì. Đúng hơn, SPF đúng là có liên quan đến thời gian ra nắng, nhưng nó còn là chỉ số thể hiện mức độ lọc tia UVB của sản phẩm nữa.
Yeah, that's right. SPF chỉ liên quan đến UVB thôi nhé.
Công thức chuẩn của SPF là:
Thời gian để da bạn bị cháy nắng khi không dùng kem X chỉ số SPF = thời gian ra nắng
Mà thời gian để da bị cháy nắng thì tùy thuộc từng người, từng vùng da, và cả khoảng thời gian trong ngày nữa. Hơn nữa, bình thường chẳng ai bôi đủ lượng kem chống nắng để phát huy tối đa thời gian chống nắng "trong mơ" đó cả. Nếu muốn được như vậy bạn sẽ phải dùng một lượng kem dày đến nỗi có thể để lại một lớp kem trên lớp da của mình. Mà đương nhiên thì chả ai muốn vậy cả :))
Tuy nhiên, SPF thấp lại không có khả năng lọc tia UVB tốt bằng SPF cao, thể hiện bằng phần trăm tia UVB bị lọc. Cụ thể, SPF 15 lọc được 93%, SPF 30 lọc được 97%, SPF 50 lọc được 98%, và SPF 100 lọc được 99%. Như vậy, trong những ngày bình thường, bạn chỉ cần SPF 30 là khỏe, tuy nhiên vẫn phải thoa lại sau 2 tiếng nhé, nếu vận động mạnh và đổ mồ hôi nhiều. Còn nếu bạn ngồi trong lớp hay trong phòng làm việc không thì mình nghĩ... YOLO đi :)) cùng lắm đến lúc tan học, tan ca về nhà thì thoa thêm một lớp cho chắc ăn.
Vậy còn UVA thì sao? Nó nguy hiểm thế cơ mà.
Bình tĩnh nào. Với UVA chúng ta sẽ có một chỉ số mới: PA - một hệ thống được sử dụng nhiều ở các kem chống nắng Nhật/ Hàn và một số nước châu Á. (Tuy nhiên, rất tiếc, nó chưa được công nhận bởi FDA :)) )
PA không ở dạng số như SPF mà được đánh giá bởi các dấu cộng. Càng nhiều cộng càng tốt. Nếu có thể, cho dù dùng hằng ngày, các bạn cũng cố gắng dùng đến PA+++ nhé.
Vì chưa được công nhận bởi FDA nên bạn sẽ không tìm thấy chỉ số PA trên các loại kem chống nắng ở Mỹ. Đối với các loại này, tìm các kem có đề "Broad spectrum" hay "Full spectrum" nhé, nó có nghĩa là sản phẩm vừa chống UVA vừa chống UVB đó. Nếu bạn thấy trên bao bì ghi theo cụm "Broad spectrum SPF xx", thì hãy hiểu là chỉ số SPF đó có ý nghĩa cho cả UVA nhé :D
Ngoài ra, ở châu Âu còn một hệ thống cho UVA nữa là sử dụng số sao. Tức là thay vì xài dấu cộng như PA thì đổi thành dấu sao ấy. Cũng càng nhiều sao càng tốt, và khuyến cáo là nên sử dụng ba sao hằng ngày nhé.
Tiếp theo, mình muốn nói đến phần quan trọng nhất. Là yếu tố mình đặt lên hàng đầu khi chọn mua kem chống nắng: thành phần nguyên liệu.
Kem chống nắng hiện nay được chia làm ba loại: chống nắng vật lý, chống nắng hóa học, và chống nắng kết hợp cả vật lý và hóa học.
Kem chống nắng vật lý sử dụng các thành phần có khả năng phản chiếu lại các tia UV. Còn được gọi trong tiếng Anh là Sunblock hoặc Inorganic Sunscreen. Có hai thành phần chủ yếu trong kem chống nắng vật lý là zinc oxide và titanium oxide (Mình để tên hóa học luôn vì trong thành phần thường ghi tên này :D). Tuy nhiên, titanium oxide có thể gây bí da và mụn ở một số người nhạy cảm. Trong khi đó, zinc oxide hoàn toàn lành tính và an toàn nhé.
Một điểm cộng nữa cho kem chống nắng vật lý là có thể ra nắng ngay sau khi thoa kem.
Điểm trừ của kem chống nắng loại này đó là kết cấu kem thường dày, và có thể để lại vệt trắng sau khi bôi. Nhưng bây giờ nhờ công nghệ nano phát triển cũng phần nào giảm bớt hiện tượng này. Ngoài ra, kem chống nắng vật lý khá dễ bị rửa trôi.
Kem chống nắng hóa học sử dụng các thành phần có khả năng hấp thụ tia UV, một số có thể phản quang tia UV thành các tia ít năng lượng hơn. Các chất có khả năng này được dùng trong kem chống nắng thì khá nhiều, mình xin kể một vài chất thường gặp: Avobenzone, Octylcrylene, Octinoxate, Octisalate, Oxybenzone, Homosalate, và Helioplex. Các chất này đã được FDA cho phép sử dụng.
Điểm cộng cho kem chống nắng hóa học là phổ chống nắng rộng, hấp thụ nhanh, không dễ trôi và không để lại vệt trắng.
Điểm trừ của em này thì hơi bị nhiều -_-|||
- Một số chất có thể bị ánh Mặt Trời phân hủy làm mất tác dụng chống nắng. Do khả năng hấp thụ tia UV mà phân tử các chất này rất dễ bị mất thế cân bằng (bạn nào học Hóa hay Lý về ánh sáng chắc là biết sâu hơn :D)
- Có thể gây dị ứng cho da nhạy cảm. Đặc biệt không nên để tiếp xúc với mắt.
- Phải đợi 20 phút sau khi thoa mới được ra nắng.
- Một số chất được cho là giải phóng các gốc tự do, gây tổn thương, dị ứng, và lão hóa da
Riêng mình thì mình luôn ưu ái kem chống nắng vật lý hơn cả. Vừa nhanh vừa an toàn :D Dù sao mình thoa kem chống nắng xong là thường make up luôn, nên có để vệt trắng cũng không có gì quá to tát.
Có điều hơi buồn là kem chống nắng Hàn Quốc thường là kem chống nắng hóa học T.T
Các cách bảo vệ da khỏi tia cực tím
- Luôn luôn cố gắng đi/ đứng ở nơi râm mát nhất có thể, đặc biệt là từ khoảng 10 giờ sáng đến 4 giờ chiều. Tuy nhiên phải đảm bảo an toàn đã nhé, nhiều khi mình chạy xe hay đi đường mà cứ chăm chăm tìm chỗ râm mát nên hay mất tập trung, nguy hiểm lắm :(
- Cố gắng không để bị cháy nắng.
- Tránh xa việc tắm nắng nhân tạo. (Cái này thì dễ rồi, thường chị em Việt Nam mình muốn trắng chứ hông muốn đen, tránh nắng tự nhiên còn không hết ai lại chui đầu đi tắm nắng nhân tạo chi :v
- Che chắn bằng quần áo, thêm một cái nón rộng vành và một cặp kính chống tia UV càng tốt.
- Dùng kem chống nắng có phổ chống nắng rộng (cả UVA và UVB), với SPF 30 hoặc cao hơn.
- Lượng dùng kem chống nắng đủ: hai thìa canh cho toàn cơ thể, cỡ 1 đồng xu 1.5 cm cho mặt.
- Đối với kem chống nắng hóa học, thoa trước khi ra nắng 20 - 30 phút. Cần thoa lại kem chống nắng mỗi 2 tiếng, hoặc sau khi vận động mạnh, đổ mồ hôi nhiều.
- Thứ tự cho kem chống nắng: là bước dưỡng da cuối cùng và bước make up đầu tiên. Tức là, bạn rửa mặt, thoa toner, dùng serum (nếu cần), kem dưỡng rồi đến kem chống nắng. Sau đó là make up.
Lượng kem chống nắng nên dùng với kem chống nắng SPF 15 và UVA 3 sao
B1. Chia cơ thể bạn thành 11 phần: Mặt và cổ, hai tay, hai cẳng chân, hai đùi, ngực, bụng.
B2. Dùng lượng kem chống nắng dài bằng hai ngón tay cho mỗi phần (bảo vệ 2h15')
hoặc một ngón tay (bảo vệ 45')
Các bạn nếu không có nhu cầu thì có thể skip phần ngực bụng đùi, chỉ cần thoa các phần cơ thể lộ ra nếu cảm thấy quần áo đã bảo vệ đủ :D
Phù, vậy là xong những gì mình muốn nói về kem chống nắng rồi đó. Xin lỗi các bạn vì hơi bị dài T.T
Bonus thêm một video cực kỳ ấn tượng về tác dụng của kem chống nắng:
Bye bye các tình yêu! Hẹn gặp lại vào một ngày không xa :3
About the Author
0 comments